Roda JC steelt de show

Door Cees van Cuilenborg

Artikel uit de Voetbal International nr. 41 Oktober 1978.

Voor wie het zien wil, gebeuren er momenteel best aardige dingen in het Nederlands topvoetbal. Een Ajax, dat volop tegemoet komt aan de wens van het verwende Amsterdamse publiek via boeiend bewegingingsvoetbal; een FC Twente dat dieper speelt dan ooit tevoren; een Go Ahead Eagles dat Deventer weer voetbalgek probeert te maken en als de berichten waar zijn, dan wordt er in de eerste divisie offensiever gespeeld dan in voorgaande seizoenen. Dat zijn gunstige ontwikkelingen in een periode, die bij zijn start dieptepunten opleverde wat de publieke belangstelling betreft.

Als de voetballerij van binnen-uit eindelijk op de weg is de klandizie service te verlenen via aansprekend voetbal, dan mag dat best gesignaleerd worden. En zou eigenlijk zo snel mogelijk gehonoreerd moeten worden. Daarom – zie voorgaande- was het jammer dat Roda JC afgelopen zaterdag in Eindhoven van PSV verloor. Die constatering heeft niets  met partijdigheid of sympathie te maken. Het vloeit voort uit een gevoel van onbehagen, vanwege het uitblijven van een beloning.

Roda JC verdiende meer dan de stijlprijs. De dit seizoen strekst gestarte Limburgers durfden het aan de landskampioen onder druk te zetten. Het was onthullend om te zien, dat PSV zich inderdaad vele periodes weg liet drukken door een conditioneel sterk Roda JC. Maar omdat PSV attent counterde, bleef het een uitermate boeiende wedstrijd.

De moed van Roda JC mag een plezierige surprise worden genoemd. Maar het was geen zins een verrassing dat de ploeg van coach Bert Jacobs tot dit voetbal in staat was. Het staat voor mij vast dat Roda JC te vaak onder zijn mogelijkheden heeft geacteerd en gepresteerd. Welke ploeg beschikt  over vleugelspelers als Adrie Koster, Pierre Vermeulen en Jens Kolding, plus het bijpassende kopwonder Dick Nanninga. Het potentiële gevaar dat van deze aanval kan uitgaan, is nog altijd niet voldoende geëxploiteerd. Dat heeft met een bepaalde instelling te maken: te veel gericht op de directe tegenstander.

Ondanks de moed van het betere Roda JC richtte de Limburgse ploeg zich zaterdagavond te lang op de individuele confrontaties  met de PSV’ers. Een Pierre Vermeulen, die angstig achterom kijkend Huub Stevens achterna rent dat beeld past niet bij de kwaliteiten van de Roda aanval. Het zou precies andersom moeten zijn. Dat is ook de reden waarom Jens Kolding er niet in slaagt een basisplaats te bemachtigen, hoewel het m.i  een magnifieke vleugelspeler is, wiens artistieke kwaliteiten eigenlijk niet aan het publiek onthouden zouden mogen worden. Maar Kolding liet z’n directe tegenstander over zich heen gaan, zoals dit in trainers termen heet. So What, zou ik Roda willen tegenspreken.
De verdediger die een paar keer in zijn aanvallende acties niet door Vermeulen, Koster of Kolding wordt achtervolgd, laat het wel uit zijn hoofd om zo’n gevaarlijke vleugelspits onbeheerd achter te laten als de tegenaanval via een van de drie mensen meteen gevaar oplevert. Die afweging heeft natuurlijk ook met lef te maken. Roda JC kan uiteraard geen gebrek aan moed worden verweten. Integendeel: welke ploeg kiest in Eindhoven de aanval zoals Roda  JC dat zaterdagavond deed? Maar het was een aanvallend concept vanuit een collectief. Als Roda JC z’n creatieve aanvallers in  grotere vrijheid en met achterlating van te veel energie eisend verdedigend werk laat avonturieren, dan moet dit Roda JC tot prestaties in staat zijn. Wilskracht en conditie zijn immers voldoende aanwezig.

Op basis daarvan dreigde PSV in het eerste kwartier van de tweede helft weg te worden gespeeld. Toen wierp Roda JC alle schroom van zich af.

Peter de Wit dook regelmatig op als extra { rechter} vleugelspits op, maar Leo Degens deed het aan de andere kant nog te weinig. Op basis van de overdosis aan conditie had die fase het breekpunt in de wedstrijd kunnen zijn, te meer omdat de absolute uitblinker John Steen Ziegler steeds meer grip op de wedstrijd begon te krijgen. De Deen imponeerde in de opbouw, schoof bekwaam op naar het middenveld en ging getimed in de tackle. Dat PSV juist in die fase bij een counter de  winnende goal wist te fabriceren, kwam als een anti climax. Harry Lubse was daar verantwoordelijk voor met een schitterende knal. Het was meteen gebeurd met het zelfvertrouwen in de Roda ploeg. Vergeleken met het afgelopen seizoen is PSV nog niet in z’n normale doen, maar via werkvoetbal { Stevens, Willy van de Kerkhof, Portvliet, Lubse } wordt  het ontbreken van de noodzakelijke topvorm aardig gecamoufleerd.
Op basis daarvan bleef PSV overeind tegen een opponent die meer had verdiend. Vooralsnog geen reden om zich ernstig zorgen te maken in Eindhoven, maar coach Kees Rijvers moet wel beseffen dat een nog lang seizoen, inclusief de hoge verwachtingen in het EC I toernooi, niet wekelijks eenzijdig op inzet beslist kan worden. Het feit dat Roda JC in Eindhoven de show wist te stelen, moet ook in Kerkrade aanleiding zijn om meer te gaan geloven in de eigen mogelijkheden.
PSV-Roda JC was een bevestiging van het feit, dat het in Nederland  zo slecht nog niet gesteld is met het topvoetbal, maar ook dat de arbitrage zorgen wekt.

Gerard Jonker floot niet echt slecht, maar voelde bij veel duels niet aan wanneer er wel of niet op de bal werd gespeeld. Bijzonder discutabel was in elk geval de gele kaart die Ziegler gepresenteerd kreeg. Uitgerekend de speler die bij dreigende conflictjes Jonker te hulp kwam door spelers van beide partijen te scheiden en zodoende een positieve invloed kreeg op de goede sfeer op het veld, ontving bij zijn allereerste overtreding een gele kaart.
Dat noem ik tactloos. Een schoonheidsfout in een wedstrijd die andermaal aangaf, dat aanvallend voetbal een boeiend kijkspel is.

Artikel uit de Voetbal International nr. 41 Oktober 1978.
Tekst: Cees van Cuilenborg.

Foto: PSV in de aanval. Vanaf links Ernie Brandts, Leo Degens, hoog opspringende Paul Postuma, John Pfeiffer, Harry Lubse en Terry Lees. (foto: Piet v.d. Klooster).