Huub Stevens is zó imponerend
Simon Cziommer wil knokken in Kekrade
Toen Simon Cziommer in 2003 voor Schalke 04 tekende, ging hij voor een droom. Zijn weg moest via Schalke leiden naar de absolute top, met het WK 2006 in zijn eigen Duitsland als ultiem streven. Maar de middenvelder wist zijn bij FC Twente opgebouwde naam in Gelsenkirchen nimmer waar te maken. Plannen maakten plaats voor frustraties. Daarom is Cziommer (25) nu maar wat blij dat hij bij Roda JC eindelijk weer mag voetballen. Al verklaren ze hem in eigen land voor gek.
Simon Cziommer is pas twee dagen in Kerkrade, maar hij is alomtegenwoordig. De Duitse middenvelder mag net zes frustrerende maanden als bankwarmer in Gelsenkirchen achter de rug hebben, vandaag glanst zijn gloed over trainingscomplex Kaalheide van Roda JC. Hij lacht met zijn nieuwe ploeggenoten in het spelershome, bestelt een bakje koffie bij Kitty in de keuken en heeft een heel lief woord voor wasvrouw Corrie. Uit al zijn poriën zoekt het innerlijke geluk en weg naar buiten. Aan Katz uit de Baum kijken doet Cziommer niet, nee, hij heeft al zoveel tijd verloren. Verspilde maanden, anders kan hij de laatsteperiode van zijn tweeënhalf jarig verblijf bij Schalke 04 niet kwalificeren.
In 2003 tekende de Duitser, vanaf zijn veertiende opgeleid bij FC Twente, met zijn hoofd vol wilde plannen een driejarig contract bij de club uit Gelsenkirchen. Hij zou in competitieverband echter niet verder komen dan twee schamele invalbeurten, beide tijdens zijn eerste seizoen. 'Via Twente wilde ik naar een grotere club overstappen en vervolgens weer verder kijken. Met het WK van 2006 als ultieme doel. Daarom wilde ik in Duitsland spelen, daarom koos ik voor Schalke' legt Cziommer zijn keuze voor Die Köningblauen nog eens uit. 'Ik had beter kunnen kiezen voor Feyenoord, dat me wilde halen als opvolger van Paul Bosvelt. Maar dat is achteraf makkelijk gezegd.'
En zijn eerste momenten bij Schalke waren nog wel zo veelbelovend geweest. Cziommer: 'Ik deed mee in een paar vriendschappelijke wedstrijden. Sportdirektor Andreas Müller zei dat hij heel tevreden was en dat ik ieders verwachtingen had overtroffen. Vervolgens speelde ik om de Intertoto Cup, ik zorgde er mede voor dat we in het Uefa-Cup toernooi kwamen, maar daarna was het ineens over. Tegen FC Köln mocht ik nog invallen. Door mijn inbreng wisten we een 1-1 stand nog om te draaien naar een 2-1 overwinning. Het bleek mijn laatste wedstrijd. Hoe kán dat in godsnaam? Ik heb er met Müller over gesproken en hij begreep het ook niet. "Toen we jou haalden, dacht ik dat je binnen een half jaar naar een grotere club zou doorstomen. Ik kan je mijn excuses aanbieden, meer kan ik niet doen", zei hij.' Cziommer schudt zijn hoofd. 'Mijn pech was wel dat Frank Neubarth, de trainer die me haalde en die in mij zijn toekomstige nummer 10 zag, drie weken na mijn komst werd ontslagen. Er moest een nieuwe trainer komen en dat werd een ouder rakker: Jupp Heynckes. Die speelde zonder nummer 10. Lekker was dat.'
Kom bij Cziommer niet aanzetten met de vraag of de stap van de Nederlandse subtop naar de Duitse top niet simpelweg te groot was voor hem. 'Tijdens de trainingen kon ik prima meekomen. Als verschillende internationals tegen je zeggen dat jij de vrije trappen en de penalty's mag nemen, zegt dat genoeg. En als diezelfde topspelers naar de trainer stappen om te vragen waarom jij niet speelt, weet je dat het niveau geen probleem is. Ik hoop dat ik in mijn leven nog kom te weten waarom ik bij Schalke niet heb gespeeld. En met mij hopen veel mensen dat. Op het laatst zeiden mijn teamgenoten: Het heeft geen nut meer, je knokt als een malle, je maakt jezelf kapot.'
Van januari 2004 tot juni 2005 had Cziommer Schalke al tijdelijk verlaten voor een terugkeer op huurbasis bij FC Twente. Afgelopen zomer besloot hij zijn zinnen te zetten op een definitief vertrek. 'Schalke was bereid mee te werken en er kwam interesse van verschillende kanten. Maar ik wilde slechts naar één club en dat was FC Twente, mijn club. Daar ben ik groot geworden en daar zal mijn hart altijd blijven.' Tot grote teleurstelling van de middenvelder ketste een transfer naar Tukkerland af. 'Als ze zouden afzien van de helft van de opleidingsvergoeding die Schalke nog moest betalen, kon FC Twente me terughalen. Maar Twente zat met financiële problemen, waardoor het niet doorging. Voor mij een hele zware slag.'
En dus zat er voor Cziommer weinig anders op dan zich alsnog te melden bij Schalke. 'De eerste twee wedstrijden van het seizoen zette de trainer (Ralf Ragnick) me niet eens op de bank. Ben ik naar hem toegegaan. Trainer, nu ik eenmaal weer hier ben wil ik er ook weer voor gaan. Vanaf dat moment hoorde ik weer bij de wisselspelers. Een bekerduel met FC Bremerhaven mocht ik zowaar in de basis beginnen. Ik speelde drie kwartier heel goed, kreeg een dag later in de krant ook het beste cijfer, maar in de rust werd ik gewisseld. Ik wist echt niet meer wat ik dan wel moest laten zien. Blijkbaar vinden ze één, twee keer raken in Duitsland niet zo leuk.'
Omdat aan de uitzichtloze situatie niets leek te veranderen ondernam hij deze winter hernieuwde pogingen om van club te wisselen. En weer richtte hij zijn pijlen op FC Twente. Cziommer ging op zoek naar een andere opvangplek en vond deze in Kerkrade. Het komende halfjaar, zijn laatste contractmaanden in Gelsenkirchen, speelt hij op huurbasis voor Roda JC. Het contact tussen beide partijen werd gelegd door Marco van Hoogdalem (Schalke, ex-Roda JC). 'Na een wedstrijd sprak hij mij aan en vroeg hoe het ging.' zegt Cziommer. 'Niet best antwoordde ik. Ik ben wereldkampioen warmlopen, maar wil spelen. Een week later had ik meneer Stevens plots aan de telefoon. Hij vertelde me over zijn plannen en vroeg of ik mij daarin kon vinden. Wat hij zei klonk mij als muziek in de oren. Een paar dagen later ontmoette ik hem in Kerkrade. Hij pakte er meteen een bordje bij en zette de twee elftallen tegenover elkaar. Hij ontvouwde duidelijk zijn bedoelingen, met een geweldig oog voor detail. Het klikt vanaf het eerste moment tussen ons. Als hij iets zegt wil ik de zin het liefst in mijn eigen woorden afmaken, omdat ik wéét wat er gaat komen', verzucht Cziommer. 'Stevens is zo imponerend, hij heeft zoveel charisma. In Duitsland heeft hij een grote naam, vooral in de Pott (Ruhrgebied). Omdat Ragnick bij Schalke niet zo geliefd was, zong de naam van Stevens afgelopen zomer al rond bij de club. Iedereen hoopte dat hij weer zou terugkeren. Na het ontslag van Ragnick hadden ze eigenlijk ook verwácht dat Stevens zou komen. Die geruchten waren zo sterk dat ik hem voor ik met Roda JC in zee ging, eerst nog eens heb gevraagd of hij wel trainer zou blijven in Kerkrade. Dat bevestigde hij en toen wist ik dus wel genoeg.'
Hoewel het Nederlandse voetbal vanwege de overgang van NOS naar Talpa het afgelopen halfjaar volledig voorbij ging aan het Duitse tv-toestel van Cziommer ('Dat hebben zo donders goed geregeld hoor, belachelijk'), beseft hij dat er bij het tot dusver teleurstellend presterende Roda werk aan de winkel is. 'Wat er in de eerste seizoenshelft is gebeurd interesseert me niet, Roda hoort gewoon in de subtop. Ik zie toch hoeveel kwaliteit er in het team zit! Een jaar geleden zaten we met Twente in een soortgelijke situatie. Tijdens de eerste maanden speelden we goed, maar we verloren veel. We bungelden rond de veertiende plek en de sfeer was negatief. Onterecht. Ik maakte ruzie met supporters en media. Wacht maar af zei ik, jullie gaan nog wat zien. Het team kwam op dreef en we eindigden op twee punten van Europees voetbal. Ik ben er van overtuigd dat het bij Roda ook zo kan gaan.'
Knokken in Kerkrade staat voor de stilist op scheermessen nu voorop. En wat er komende zomer gebeurt, is een zorg voor later. Een langer verblijf bij Roda, alsnog een terugkeer naar Twente: hij houdt alle opties open. 'De vorige keer dat ik een planning maakte kwam er helemaal niets van terecht, daarom zie ik daar nu maar vanaf.' Waar zijn gedachten wel nadrukkelijk naar uitgaan is zaterdagavond 11 februari, FC Twente - Roda JC. 'Het wordt de moeilijkste wedstrijd van mijn leven, spelen tegen iets waarvan ik hou zal verschrikkelijk zijn. Natuurlijk ga ik gewoon mijn best doen. Maar wat zal het erg zijn om straks als lid van de uitspelende ploeg jouw stadion te moeten betreden.'
Stevens steekt zjn karakterkop door de deuropening. 'Kwart voor twee verzamelen in de kleedkamer', klink het. 'Is goed trainer. Dank u wel', antwoord de pupil keurig.
Op de beschimmelde tribunes van Kaalheide slaat een twintigtal fans de middagtraining gade. Ze zien een trekkebenende Cziommer, nog wat stijf na de zware conditietraining enkele uren eerder. Stevens ontwerpt zijn mannen aan een positiespel. Na een paar minuten kleumt middenvelder Gregoor van Dijk stevig door op de enkel van zijn nieuwe ploeggenoot. Die blijft kermend van pijn achter, Van Dijk dribbelt stoïcijns verder. Cziommer zal bij Roda geen kans krijgen te verslappen. Eenmaal opgekrabbeld onderscheidt de Duitser zich met verbale dominantie. Hij coacht, wijst en corrigeert. 'Openen die bal, kijk om je heen!' Na de training loopt hij naar spits Andres Oper. Met weidse gebaren geeft Cziommer de Est enig tactisch onderricht. Voor hij de kleedkamer binnenwandelt werpt hij een blik op het plukje supporters. Heel wat anders dan de dagelijkse hectiek bij Schalke. 'Daar was het een gekkenhuis. Tijdens vakanties komen er duizenden mensen kijken, op een normale dag nog altijd twee-, driehonderd. En er zijn altijd vijf journalisten aanwezig. Het is ongeloofelijk hoe die club leeft. Maar ik mis het niet. Ik ben blij dat ik nu weer kan voetballen.'
Een kille zaterdagmiddag in het Belgische Beringen-Mijn. Roda JC oefent tegen tweede-klasser KBHZ en Cziommer maakt zijn debuut. Slechts een handjevol toeschouwers heeft de kou getrotseerd om het antieke stadionnetje te bezoeken. De diehards worden bepaald niet beloond. De wedstrijd is gezapig, de Belgen klungelen maar wat en de Kerkradenaren stapelen fout op fout. Ook Cziommer, die het Limburgse middenveld vormt met Bodor en Van Dijk kan zich niet onderscheiden. Vlak voor rust lijkt hij zijn debuut toch wat glans te geven, maar een knap afstandsschot ketst af op de paal. Kan hij met zijn spel nog niet imponeren, wel met zijn persoonlijkheid. Vrije trappen en corners eist hij op en hij coacht veelvuldig. Als hij de knollentuin na een uur verlaat staat Roda met 1-0 achter. Een schande die niet meer weggepoetst wordt. Vooralsnog lijkt er geen enkele reden aan te nemen dat de Limburgers weldra eindelijk hun potentie gaan vervullen. Toch wil Cziommer na afloop niet doemdenken. 'Deze nederlaag interesseert me op dit moment niet zoveel. Ik heb weer kunnen wennen aan het team en nogmaals gezien dat er veel kwaliteit in deze groep zit. Ik heb veel vertrouwen in de komende wedstrijden.'
Hij snelt naar zijn ouders, die zich tegoed doen aan een puntzak patat bij de frietkot. Een kus voor ma, een knuffel voor pa. Zoonlief glundert. Cziommer is gelukkig. 'In Duitsland vroegen veel mensen waarom ik naar Nederland terug wilde. Zij denken dat de competitie hier veel zwakker is dan de Bundesliga. Maar ik weet beter. De Eredivisie is misschien niet zo hecht en moeilijk, maar in Duitsland is het voetbal zo slecht doordat alle ploegen zich terugtrekken. Zelfs Bayern München. Ik zie ook waar alle Nederlanders wereldwijd spelen en waar de Duitsers terechtkomen. Ga mij dus niet vertellen dat de Nederlandse competitie niets voorstelt.'
De voorbije maanden waren zeker niet de gemakkelijkste uit zijn loopbaan, maar zijn bravoure is hij niet verloren. 'Bij Schalke ging ik vooral om met toppers zoals Gerald Asamoah, Hamit Altintop, Kevin Kuranyi en Fabian Ernst. Als ik met die jongens over straat liep, vroegen de mensen me of ik misschien een broer was van een van hen. Ik heb Asa (Asamoah) gezegd: Er komt een tijd, dan loop ik door Gelsenkirchen en roepen alle mensen Cziommer! Terwijl jij naast mij loopt. Dat zweer ik je.'
Voetbal International januari 2006.